16 Απρ 2014

Πάσχα (πέρασμα) στην Ανάσταση (νίκη της ζωής επί του θανάτου) Παναγιώτης Μ. Κουτσκουδής

Πάσχα (πέρασμα) στην Ανάσταση (νίκη της ζωής επί του θανάτου) 
Παναγιώτης Μ. Κουτσκουδής
Είναι νομοτέλεια η διαλεκτικότητα της ζωής μας, η εμφάνιση αντίθετων καταστάσεων μέσα στον αδιάκοπο ρου της ιστορίας. Ακμή - παρακμή, άνθηση - μαρασμός, γέννηση - θάνατος… Μέσα από το ένα ξεπηδά το άλλο. Μέσα από την ατέρμονη διαδοχή των αντιθέτων προχωρά η εξέλιξη. Καμμιά μορφή ζωής δεν είναι αθάνατη. Καμμιά κατάσταση δεν είναι μόνιμη. Κανένα δημιούργημα δεν αποφεύγει τη φθορά του πανδαμάτορα χρόνου. Απλά, τα διάφορα πράγματα έχουν διαφορετικά όρια ζωής. Φεύγει το παλιό, για να ‘ρθει το καινούργιο.
Υδρία, αγγείο τύπου Κερτς, 360 - 350 π.Χ., Λονδίνο, Βρετανικό Μουσείο (σκηνή από γιορτασμό των Αδωνίων)
Μέχρι να παλιώσει κι αυτό και να δώσει τη θέση του στο νεώτερο. Πάσχα, Ανάσταση, Λαμπρή… Όποια ονομασία κι αν δώσει κανείς στην κορυφαία γιορτή του χριστιανικού κόσμου, ο συμβολισμός της είναι πάντα ο ίδιος: η νίκη της ζωής πάνω στο θάνατο. Η Σταύρωση εγκυμονεί την Ανάσταση, ο θάνατος (του παλιού) φέρνει τη (νέα) ζωή, το πένθος δίνει τη θέση του στη χαρά… «Ο θεός πεθαίνει, κηδεύεται μέσα στην οργιαστική ανθοφορία της φύσης, θάβεται κάτω από σωρούς λουλουδιών, ενώ ο κόσμος ξαναγεννιέται. Θάνατος γονιμοποιός!», γράφει η λαογράφος Μιράντα Τερζοπούλου.

6 Απρ 2014

Απάντηση του Φρ. Παπαδέλλη στα σχόλια του Δ.Σ. του Συλλόγου Ανεμωτισίων για τον νέο οδικό άξονα Καλλονής - Σιγρίου

Λάβαμε σήμερα και δημοσιεύουμε το κατωτέρω κείμενο:
--------------------------------------
Στο τελευταίο τεύχος του "ΠΑΛΜΟΥ της  Ανεμώτιας"  δημοσιεύτηκε στην σελίδα 5 ενυπόγραφο άρθρο του Δ.Σ του Μορφωτικού Συλλόγου Ανεμωτισίων  με τίτλο "Ο νέος οδικός άξονας Καλλονής-Σιγρίου".
 
Στα σχόλια του Δ.Σ. που αναφέρονται στο άρθρο αυτό υπήρξε απάντηση δική μου και του κυρίου Καπετανά Δημήτρη που αποκαθιστούν και την ιστορική πραγματικότητα και την ουσία του όλου ζητήματος που διαστρεβλώνεται, ελπίζω όχι σκόπιμα, από το Δ.Σ. του Συλλόγου.

Φραγκλίνος Παπαδέλλης
 
Παραθέτω όλα τα σχετικά δημοσιεύματα:

5 Απρ 2014

Τα λαϊκά έθιμα του Πάσχα (Του Παναγιώτη Μ. Κουτσκουδή)

Μέσα στο δογματικό περιεχόμενο της μείζονος περιόδου του χριστιανικού Πάσχα (από το Τριώδιο μέχρι και την Πεντηκοστή) έχουν ενταχθεί ως λαϊκά έθιμα πολλές προχριστιανικές, παγανιστικές λατρευτικές συνήθειες, που συνδέονται με την αναζωογόνηση της βλάστησης και τους κινδύνους που την απειλούν. Οι σχετικές αρχέγονες τελετουργίες αποτυπώθηκαν στις μυθολογίες όλων των λαών και βασίζονται στην έννοια της «Ανάστασης», ως απόπειρας ερμηνείας των επαναλαμβανόμενων κύκλων της φύσης και της ζωής. Με τις σχετικές τελετουργίες ο άνθρωπος γιόρταζε την αναγέννηση της γης την άνοιξη, υμνούσε το φως του ήλιου και εξέφραζε την ανάγκη καλυτέρευσης της ζωής του. Τα έθιμα αυτά έχουν χαρακτήρα αφενός γονιμικό (προσπαθούν με μαγικό τρόπο να ενισχύσουν τη γονιμότητα της γης και να εξασφαλίσουν την καλή σοδειά) και αφετέρου αποτρεπτικό (προσπαθούν με μαγικό τρόπο να διώξουν τους κινδύνους που απειλούν τη βλάστηση αυτή την εποχή).

Ας ρίξουμε μια ματιά σε κάποια απ’ αυτά τα λαϊκά έθιμα, που ενσωματώθηκαν στη μείζονα περίοδο του χριστιανικού Πάσχα.

3 Απρ 2014

Τι θα γίνουμε χωρίς... «βαρβάρους» τώρα; *

Τι θα γίνουμε χωρίς... «βαρβάρους» τώρα;

 
Καλλιεργήθηκε επί πολλούς μήνες από υψηλόβαθμους κυβερνητικούς παράγοντες, η βεβαιότητα, για τη λεσβιακή κοινωνία, της διάσπασης του «Δήμου-τέρατος» της Λέσβου, όπως βαρβαρικά είχε επονομαστεί, σε δύο ή σε τρεις ή σε τέσσερις και ενδεχομένως περισσότερους δήμους.
Καλλιεργήθηκε επίσης από πολιτικούς και κοινωνικούς παράγοντες διαφόρων αποχρώσεων που διαδραματίζουν σημαντικούς ή λιγότερο σημαντικούς ρόλους στο νησί, η ίδια βεβαιότητα.
 
Καλλιεργήθηκε, ακόμα, επί μήνες από ποικίλα μέσα ενημέρωσης όλων των κατηγοριών, ο εφησυχασμός της σιγουριάς για την επικείμενη θετική έκβαση του «παλλαϊκού» αιτήματος της κατάτμησης του ενιαίου Δήμου.
Αναγορεύτηκε εν τέλει σε πρωτεύοντα, μείζονος σημασίας, σχεδόν κεντρικό όσο και ουσιαστικό, στόχο για το νησί μας, σε βαθμό που είτε αγνοήθηκαν είτε υποβαθμίστηκαν ζωτικά προβλήματα που απασχολούν τον τόπο και ενδιαφέρουν τους πολίτες του.
 
Υπήρξαν ελάχιστες και συνήθως άτονες συζητήσεις

Η ζωή στη Λέσβο λίγα χρόνια μετά την οθωμανική κατάκτηση

Όπως, ίσως, θα θυμούνται οι συστηματικοί αναγνώστες αυτής της στήλης, είχαμε γράψει πριν από αρκετό καιρό, σε ένα από τα πρώτα σημειώματά μας, ότι λίγο μετά την οθωμανική κατάκτηση του νησιού (1462) και βέβαια μετά τις πρώτες δύσκολες στιγμές της ανατροπής μιας παλαιότερης κατάκτησης (Γατελούζοι), έχουμε, έστω και λίγες, μαρτυρίες που μας δείχνουν ότι η ζωή άρχισε και πάλι να βρίσκει τους ρυθμούς και την όποια κανονικότητά της.
 
Αυτό, βέβαια, ίσως παραξενεύει κάποιους ή και πολλούς αναγνώστες, επειδή η περίοδος της Τουρκοκρατίας, σύμφωνα με τα διδάγματα της ιστορίας που μαθαίναμε πριν από λίγα χρόνια στα σχολεία μας, και τα κηρύγματα, ακόμα και τώρα, μιας άλλου τύπου ιστορίας... (πολύ τολμηρό να την πει κανείς ιστορία), έχει στενά συνδεθεί με μιαν αντίληψη ακινησίας, πλήρους σκοταδισμού, καταστροφών, συνεχών κατατρεγμών κ.τ.λ..
Αν όμως έτσι ήταν τα πράγματα και οι αιώνες κυλούσαν στην αμάθεια και το σκότος, στην πείνα και στην καταστροφή, τότε δεν μπορούμε να εξηγήσουμε την ανέλιξη και την πρόοδο του 18ου λ.χ. αιώνα, τα σχολεία, το εμπόριο, και εν τέλει την Επανάσταση του 1821.
 

3 Μαρ 2014

Η ντοπιολαλιά του χωριού μου, της Ανεμώτιας Λέσβου, όπως τη βίωσα μικρός αλλά και μεγάλος

Ή αλλιώς...  Ανεμωτίσια άνευ διδασκάλου !
 


 

Μια πολύ αξιόλογη  καταγραφή της ντοπιολαλιάς του χωριού μας από τους συγχωριανούς μας Παναγιώτη Γ. Παπαδέλλη, σε συνεργασία με τον Γιώργο Π. Παπαδέλλη την οποία "αντιγράφουμε" από το blog του και σας την παραθέτουμε.
_______________________________
 
Με την παρούσα εργασία μου επιχειρώ να συμβάλω στη διατήρηση της γλωσσικής μας κληρονομιάς. Τις λέξεις και εκφράσεις που θα βρει ο αναγνώστης τις κατέγραφα όταν μου έρχονταν ξαφνικά στο μυαλό. Πολλές από αυτές έρχονταν στη θύμισή μου κατά τη διάρκεια των νυκτερινών μου αϋπνιών ή συζητώντας με συγχωριανούς μου και περνώντας όσα άκουγα στο κινητό μου τηλέφωνο.
Οι φίλοι μου με παρεξηγούσαν που ασχολιόμουν με το κινητό μου τηλέφωνο στην παρέα, σαν να έστελνα μηνύματα χωρίς ποτέ να τους δίνω εξηγήσεις. Πιστεύω ότι υπάρχουν και άλλες λέξεις και εκφράσεις που προέρχονται μόνο από την Ανεμώτια ή τη Βορειοδυτική Λέσβο, που θα χαιρόμουν να τις δέχομαι και να συμπληρώνεται το λεξιλόγιο αυτό.


30 Ιαν 2014

Τα καθημερινά προβλήματα των ελαιοπαραγωγών - Ένας σύγχρονος ξωμάχος της Λέσβου

Τα καθημερινά προβλήματα των ελαιοπαραγωγών

Ένας σύγχρονος ξωμάχος της Λέσβου

«Όταν έχεις δημιουργήσει κάτι με τα ίδια σου τα χέρια, είναι δύσκολο να το αποχωριστείς ακόμα και σε ηλικία 70 χρονών, ακόμη κι αν αυτό με το οποίο αγαπάς να ασχολείσαι, δε σου δίνει αυτά που θα ήθελες. Έτσι κάνουν όσοι έχουν ελιές, έχουν μεγαλώσει μέσα στα κτήματα και έχουν φάει ψωμί από αυτές.» Αυτά είπε ο κ. Στρατής Δεσποτέλλης, που παρά την ηλικία του συνεχίζει να αγωνίζεται για τα κτήματά του και για την ελιά, ενάντια στις δυσκολίες που παρουσιάζονται.
Από ηλικία 14 χρόνων έμαθε ο κ. Δεσποτέλλης να κλαδεύει και δεν άρχισε να κάνει τα πρώτα του μεροκάματα στο χωριό του τη Φίλια, αλλά και σε άλλα χωριά. Μετά, βλέποντας ότι το μάζεμα της ελιάς συνέφερε για τα δεδομένα της εποχής, έβαλε στόχο και πέτυχε να αγοράσει κάποια κτήματα. «Τίποτα δε βρήκαμε έτοιμο, οι γονείς μας μάς έμαθαν να παλεύουμε για να μπορούμε να αντεπεξέλθουμε», τόνισε χαρακτηριστικά. Σήμερα τα κτήματά του ανήκουν στα παιδιά του, όπως είπε, ωστόσο εκείνα δε δείχνουν τον ίδιο ζήλο με εκείνον, καθώς σκέφτονται ότι τα ακίνητα δημιουργούν «μπελάδες» με την Εφορία, από τη στιγμή που οι ιδιοκτήτες τους καλούνται να πληρώνουν φόρους γι’ αυτά, φόρους αυξημένους σε σχέση με το παρελθόν.

28 Ιαν 2014

Προσοχή στους Σωτήρες !

Λάβαμε χθες στο mail μας, το παρακάτω κείμενο από ένα συγχωριανό μας με την παράκληση να δημοσιευθεί μαζί με το σχετικό βίντεο και την φωτογραφία. Αν και επιθυμούμε την επώνυμη τοποθέτηση, παρόλα αυτά σας το παραθέτουμε.
 
Προσοχή στους Σωτήρες !
Μπήκαμε ήδη σε προεκλογική τροχιά. Και αν αναρωτιέστε αν είναι τυχαίο που αυτοί που σας θυμούνται στα ξαφνικά πυκνώνουν τώρα τελευταία, δεν είναι γιατί σας επιθύμησαν ή σας εκτιμούν αλλά διότι οι εκλογές γαρ εγγύς !
 

24 Ιαν 2014

(...) Γιατί η υπόθεση του Καλλικράτη και το «σπάσιμο» του Δήμου Λέσβου είναι ο σύγχρονος καρνάβαλος της Λέσβου. Θέλετε να πούμε μια αλήθεια;

Ξανά στην επικαιρότητα το θέμα του Καλλικράτη. Έχουμε αφιερώσει αρκετά editorial για το θέμα. Τώρα όμως είναι η τελευταία ευκαιρία. Εργασίες της Επιτροπής της Βουλής για την Δημόσια Διοίκηση και το θέμα -αν όλα πάνε καλά - σύντομα θα πάρει το δρόμο προς τη Βουλή με τη μορφή Νομοσχεδίου. Τελικά θα «σπάσει» ο Δήμος Λέσβου; Ας δούμε το θέμα με διαφορετική διάθεση… ας προβλέψουμε τι θα συμβεί αν ο Δήμος Λέσβου «σπάσει» σε περισσότερους Δήμους.


21 Ιαν 2014

Οδηγίες σχετικά με τη τήρηση φορολογικών βιβλίων και στοιχείων αγροτών

Οι αγρότες που τηρούν βιβλία, σύμφωνα με την εγκύκλιο του Υπουργείου Οικονομικών, οφείλουν να εκδίδουν δικαιολογητικό έγγραφο για την αποστολή, παράδοση ή διακίνηση των προϊόντων τους με σκοπό την πώληση, εφόσον δεν εκδίδονται άμεσα φορολογικά στοιχεία. Για παράδειγμα, ένας κτηνοτρόφος που παραδίδει καθημερινά το γάλα του στο τυροκομείο, μπορεί να κόβει τιμολόγιο πώλησης μια φορά το μήνα. Όμως θα πρέπει καθημερινά να κόβει δελτίο διακίνησης μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων, το οποίο έχει αντικαταστήσει το δελτίο αποστολής.
 

25 Δεκ 2013

Τα παλιά επαγγέλματα της Λέσβου

Αφιέρωμα της Εφημερίδας των Συντακτών για τα παλιά επαγγέλματα της Λέσβου.

Ένα ταξίδι με τους εργάτες του χθες. Ένα ταξίδι στα παραδοσιακά επαγγέλματα στη Λέσβο. Σ’ έναν κόσμο που χάνεται, που αγωνίζεται να συνεχίσει να δίνει το «παρών», έστω και με διαφορετικό τρόπο, ή σε διαφοροποιημένο πλαίσιο. Ενα ταξίδι στο μεταίχμιο. Λίγο στο πριν, λίγο στο μετά. Πριν από την εκβιομηχάνιση, πριν από τη μαζική παραγωγή, πριν από την ομοιομορφία. Ένα καλαίσθητο έντυπο, με τη διεισδυτική φωτογραφική ματιά του Περικλή Μεράκου και την ευαίσθητη πένα της Δέσποινας Παπαδήμα. Πίσω από την έκδοση και την πρωτοβουλία βρίσκεται η Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης Λέσβου, η οποία, αν της τηλεφωνήσετε (22510 29400) μπορεί να σας στείλει δωρεάν την έκδοση.
 

10 Νοε 2013

Λέσβος. Οικονομική και κοινωνική ιστορία (1840-1912)

Ευριδίκη Σιφναίου, Λέσβος. Οικονομική και κοινωνική ιστορία (1840-1912). Τροχαλία, 1996.
 
Πρόκειται για το πρώτο μεγάλο, σύνθετο έργο Ιστορίας του τόπου μας βασισμένο σε πλήθος αδημοσίευτων πρωτογενών πηγών, που φωτίζουν άγνωστες πτυχές της τοπικής ιστορίας της Λέσβου τα τελευταία 72 χρόνια της οθωμανικής κυριαρχίας (1840 - 1912).
Θέματα όπως η ιδιοκτησία γης, μέσων παραγωγής, κεφαλαίου, οι ασχολίες των ανθρώπων, το εργατικό δυναμικό και η ανάδυση του εργατικού κινήματος, οι συντεχνίες, οι αποδόσεις των επιχειρήσεων, οι φόροι, οι τιμές του λαδιού, οι αντιστοιχίες αμοιβών - αγοραστικής δύναμης, αλλά και κοινωνικοί θεσμοί, όπως η προίκα, ο αρραβώνας, ο γάμος, το διαζύγιο, η υιοθεσία, η καθημερινή ζωη και η ψυχαγωγία του αστού και του υπηρέτη, η διακίνηση των ιδεών και ο αστικός μετασχηματισμό της Μυτιληναϊκής κοινωνίας και ακόμα θέματα όπως η Δημοκρατία και η μετανάστευση, το χρηματοδοτικό σύστημα και η τοκογλυφία, ο Τύπος και οι εκδόσεις, η εμπορική ανάπτυξη και η πορεία προς την εκβιομηχάνιση, η λεσβιακή διασπορά παρουσιάζονται για πρώτη φορά τόσο τεκμηριωμένα με πίνακες αριθμητικούς, ποσοτικά και στατιστικά δεδομένα, πίνακες ονομάτων κλπ.
 
Εκδόσεις: Τροχαλία Δήμος Μυτιλήνης
 
Μπορείτε να κατεβάσετε το βιβλίο από εδώ:
 
 

9 Νοε 2013

Η προίκα στη Λέσβο

Του Παναγιώτη Δ. Μιχαηλάρη *
 
Το ζήτημα της προίκας, της προικοδοσίας δηλαδή των παιδιών που ξεκινούν την έγγαμη περιπέτειά τους, με ορισμένα περιουσιακά στοιχεία - κινητά ή ακίνητα - που τους παρέχουν οι γονείς τους, αποτέλεσε και αποτελεί κεντρικό σημείο της κοινωνικής ζωής με συνεχή ροή στο χρόνο, που φυσικά φθάνει ως τις μέρες μας. Η σημασία αυτής της συμπεριφοράς αναδεικνύεται από το γεγονός ότι απέκτησε σιγά - σιγά και τη μορφή θεσμοθετημένης και νομικά κατοχυρωμένης ενέργειας και εντάχθηκε στο Οικογενειακό Δίκαιο κάθε χώρας με την ανάλογη βιβλιογραφική κάλυψη.